Lên Sơn La mang về ” biệt dược ” quý hiếm

Từ lâu những thanh niên người Mông dưới chân núi Pù Hao (Mường Lạn, Sốp Cộp, Sơn La) vẫn sử dụng loại quả này như Viagra của núi rừng, tăng cường sinh lực và khả năng sinh con.
Bản người Mông dưới chân Pù Hao có những đàn ông to khỏe, những khuôn mặt rạng ngời của phụ nữ và những đứa trẻ trắng hồng đẹp như tranh vẽ. Người Mường ở vùng đại ngàn Pà Cạch âm u hiểm trở ấy mến khách lắm, khách tới nhà là rượu rót tràn bát sứ, ai nấy uống say mèm mới thôi. Nhà nào cũng sở hữu tới cả chục vò rượu được ngâm với các loại thuốc quý lấy từ đại ngàn sâu thẳm với nhiều công dụng khác nhau. Loại thì uống vào sẽ tiêu tan mỏi mệt, giá rét, loại thì tiêu diệt căn bệnh đau xương mỏi khớp, giúp dồi dào sinh lực. Nhưng quý và hiếm nhất phải kể tới rượu thuốc “tứn khửn” – được bà con nơi đây ưu ái gọi là loại rượu “chồng uống, vợ cười tươi”…

Năm nào cũng vậy, mỗi khi cơn gió lạnh thấu xương ào tới rồi vội đi – tín hiệu báo một mùa đông khắc nghiệt sắp về, cũng là lúc cánh đàn ông người Mông ở bản Pu Hao (xã Mường Lạn) nai nịt gọn ghẽ và mang theo cơm nắm, dao quắm, thịt rừng khô để bắt đầu bước vào “cuộc chiến” giành thuốc quý ở sâu thẳm rừng già Pà Cạch.

chí chuôn chua

Quả Chí chuôn chua

Chí Chiền Chùa (chí chuôn chua) là loại cây tự nhiên nhưng chỉ mọc và thích hợp với những khu rừng đa tầng, ít ánh sáng. Cây có lá nhỏ, màu xanh nhạt, thuộc loại thân leo nhưng lại bò dưới mặt đất. Quả của loại cây này khi chín có màu đỏ trắng, trông rất đẹp mắt và bao giờ cũng chĩa thẳng đứng lên trời. Chí Chiền Chùa là loại cây tự mọc trong rừng và không bao giờ trồng được. Nếu trồng, cây có lên nhưng lại không cho quả và cho củ. Với loại cây này thì củ và quả mới là bộ phận chứa những chất có giá trị với sức khỏe sinh sản của con người.

Cây ra hoa từ đầu xuân và chín quả vào tháng 11. Mùa này, các loại thú trên rừng, đặc biệt những loài mắn về sinh sản như sóc và cầy hương tấp nập kéo nhau ra tìm ăn quả này để tăng cường “công năng” duy trì nòi giống của chúng. Người dân quan sát, thấy lạ, hái về ngâm rượu uống thử. Một người, hai người rồi cả bản, chả ai chết lại thấy sức khỏe, đặc biệt sinh lý được cải thiện thế là dùng nhiều thành quen. Điều kỳ diệu hơn nữa, đối với những cặp vợ chồng hiếm muộn con, khi dùng loại cây này thì tự nhiên “khai hoa, nở nhụy”. Thế là từ đó họ đã có cho mình một loại thuốc truyền thống.

“Loại cây Chí Chiền Chùa hay còn gọi chí chuôn chua này, khi dùng, ngoài việc loại từ bệnh vô sinh của cả nam lẫn nữ thì nó còn có công dụng tiêu tan mỏi mệt, giá rét, tiêu diệt căn bệnh đau xương mỏi khớp, giúp dồi dào sinh lực”- người dân ở đây cho biết.

Nói về công dụng của loại cây có một không hai ở phía Tây Bắc này, Thượng úy Trần Viết Nam – bác sĩ quân y của Đồn Biên phòng 453, người đã có gần 20 năm gắn bó với vùng biên ải này có những nhận xét rất tốt. Anh bảo, vốn là bác sĩ quân y được đào tạo bài bản trong quân đội nên anh chủ yếu chữa bệnh cho các chiến sĩ dựa trên cơ sở khoa học. Tuy nhiên, từ ngày vào Đồn Biên phòng 453 đóng ở Mường Lạn công tác, suy nghĩ đó của anh đã thay đổi, nhất là các bài thuốc cổ truyền của người dân. Sau nhiều lần vào bản thăm, khám chữa bệnh giúp bà con, anh đã được người dân nơi đây dạy lại cách chữa bệnh bằng lá thuốc và những công dụng của nó trong đó có loại thuốc lấy từ cây Chí Chiền Chùa